Thơ Haiku tiếng Nhật về mùa xuân

Tết, tết đến rồi! Các bạn đã chuẩn bị những hành trang gì cho tương lai chưa nè?
Hôm nay Hướng Minh sẽ giới thiệu đến bạn một số bài thơ Haiku về mùa xuân của bác Matsuo Basho, để có thêm động lực chinh phục đến xứ sở Hoa Anh Đào nào!

Tham khảo thêm: Từ vựng tiếng Nhật chủ đề Tết

Chúng ta than tiếc
Mùa xuân ra đi
Cùng với những người Ômi
– Matsuo Basho –

Nhắc đến thơ của xứ sở Phù Tang, thì thơ Haiku là sự dung hợp, tinh tế và kết tinh nhiều giá trị trong dòng văn hóa tâm hồn của Nhật Bản. Từ “Haiku” (俳句) được phiên âm từ. Tiếng Hán là hài cú hay bài hài, nghĩa là nguyên một bài thơ chỉ có một câu, mang tính chất hài hước vui nhộn. Bài thơ Haiku “Bánh dày ngày tết” chẳng hạn,

お正月(おしょうがつ)
Ngày tết
ちょうしにのっての
Hứng lên là
もちつまる
Nghẹn Bánh Dày

( Tết của người Nhật ăn Bánh Dày)

Tuy hài nhưng trong sâu thẳm chúng có nhiều cái tinh hoa mà chúng ta không thể nào khai thác được. Đặc điểm của loại thơ này là rất ít từ ngữ, chỉ cô đọng trong 17 âm tiết theo thể vận 5-7-5.
Có thể nói những vần thơ làm nên Bashô vẫn là những bài thơ về mùa xuân.

行春や
Mùa xuân ra đi
鳥啼魚の
Tiếng chim thổn thức
目は泪
Mắt cá lệ sầu

Thời gian du hành, nhưng những kỷ niệm của mùa xuân trong đời người vẫn trở lại in trong tiếng chim và đổ bóng trong đáy mắt lệ đầy của tạo vật, nơi con người và thiên nhiên đã hòa vào một khối vĩnh cửu như sự sống.
Khi Bashô đến thủ phủ Edo năm 1672 và được nghe bài haiku của thi sĩ Teitoku mừng năm mới:

Sáng hôm nay,
ôi chao những mảnh băng nhỏ dãi
ấy là năm con Trâu

Bashô gọi thơ xuân năm Sửu ngày ấy là “nước dãi của Teitoku”. Và ông đã thổi một linh hồn mới cho thơ haiku viết về mùa xuân trong nhiều năm sau đó.

Thế rồi từ từ
mùa xuân thành tựu
với trăng và hoa mơ
Giữa ngày đầu xuân, nhìn qua cửa đời, Bashô nhìn thấy:
Người chèo thuyền
ống điếu ngậm trong miệng
Gió mùa xuân lên

Vậy đấy, khí xuân tràn về khắp nơi, dòng sông dưới thuyền trôi chảy vào vô tận, người chèo thuyền gõ nhịp trăng sao, ống điếu lạc thú tràn trề gió xuân. Nhân gian cơ hồ tắm trong biển mát của vị đời.

Đi qua thơ Haiku mùa xuân của Bashô cũng chính là lúc ta như bước lên những thảm cỏ xanh, người ngấm đầy hương vị anh đào, tại ngân đầy tiếng chim tước, lòng như tràn đầy hơi thở của sự sống. Đọc thơ xuân Bashô giữa ngày xuân là một lần rũ sạch ưu phiền bụi hồng trần gian để làm thanh sạch lòng mình, để nghe mùa lên phơi phới trong lòng mà tin yêu, hi vọng và sống đẹp.

  • thang7 ron rang- ngap tran uu dai